Alacaklı Tarafından Açılan Ortaklığın Giderilmesi Davası
Alacaklı Tarafından Açılan Ortaklığın Giderilmesi Davasında Yetki ve Usuli Zorunluluklar
Giriş
Alacaklı, borçluya ait taşınmazlara haciz koyduktan sonra, elbirliği mülkiyetindeki taşınmazlarda ortaklığın giderilmesi davası açmak isteyebilir. Ancak bu noktada, alacaklının izale-i şuyu davası açabilmesi için usulen ve şeklen bazı şartların eksiksiz yerine getirilmesi gerekir. Bu gereklilikler, Yargıtay kararlarında açıkça vurgulanmıştır.
Yargıtay 14. Hukuk Dairesi’nin Emsal Kararı
2016/5442 E., 2019/45 K.
Bu kararda Yargıtay şu temel hususları belirtmiştir:
1. Yetki Belgesinde Açık Taşınmaz Bilgileri Olmalıdır
Ortaklığın giderilmesi davasına konu edilecek taşınmazların;
- Ada
- Parsel
- Gerekirse bağımsız bölüm numaraları
yetki belgesinde açık ve eksiksiz şekilde yer almalıdır.
Eğer bu bilgiler eksikse, yetki belgesi geçerli sayılamaz ve dava usulden reddedilebilir.
2. İcra Dosyalarının Güncel Borç Kapak Hesapları Evrakta Yer Almalıdır
Alacaklı tarafından açılacak ortaklığın giderilmesi davasında, ilgili icra dosyalarındaki:
- Güncel borç kapak hesapları
- Takip dosya numaraları
dosyaya mutlaka eklenmeli, icra müdürlüklerinden temin edilerek mahkemeye sunulmalıdır.
İlgili Kanun ve Uygulama Bağlantısı
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ve İcra ve İflas Kanunu uyarınca, alacaklının taşınmazlarda hissesi yoksa, sadece İcra Mahkemesi’nden alınmış özel yetki belgesi ile dava açabilir. Ancak:
- Elbirliği mülkiyet söz konusuysa yetki belgesi ile ortaklığın giderilmesi istenebilir.
- Paylı mülkiyette ise doğrudan borçluya ait pay haczedilip satılabileceğinden ortaklığın giderilmesi davası açılamaz.
Yargıtay’ın Değerlendirmesi
Yargıtay kararına göre:
“Yetki belgesinde ortaklığın giderilmesi davasına konu taşınmazların birebir ada ve parsel bilgisi yer almazsa, dava doğrudan reddedilmemeli, eksikliklerin tamamlanması için alacaklıya süre verilmelidir. Aynı şekilde, güncel borç kapak hesapları da mutlaka dosyada bulunmalıdır.”
Uygulamada Sık Yapılan Hatalar
- Yetki belgesi genel ve soyut bırakılıyor (örneğin: “borçlunun taşınmazları için”).
- Taşınmaz bilgileri eksik yazılıyor (parsel numarası veya ilçe adı eksik).
- Güncel borç miktarı yazılı değil; bu da mahkemenin borcun karşılanıp karşılanmadığını değerlendirmesini engelliyor.
- İcra müdürlüklerinden değil, usulsüz biçimde alınmış belgeler sunuluyor.
Sonuç ve Öneriler
Alacaklının, borçlunun elbirliği mülkiyetine konu taşınmazlardaki ortaklığın giderilmesini talep edebilmesi için:
- İcra mahkemesinden yetki alması,
- Yetki belgesinde ada, parsel, taşınmaz bilgilerini belirtmesi,
- İlgili icra dosyalarının güncel borç durumunu evraka eklemesi
zorunludur. Bu usuli yükümlülükler yerine getirilmeden açılan davalar, eksiklik nedeniyle reddedilebilir ya da geri çevrilebilir.